سردار محمد نادر خان وزير جنگ افغانستان 1301 خ . گزيده برهان الدين كشكى . آغاز : از روزى كه سلطنت افغانستان به وجود مسعود . . . امان اللّه خان آراسته شد . نوشاهى ، چاپى 846 . * راهنماى اعمال حج از خاطرات راه مكه . م . ل . مشار 2 / 2458 . * راهنماى ( رهنماى ) سفرا . مارتنسك - ترجمهء عبد الرسول منشى تبريزى ، از متنى تركى . حقوق بين الملل و تجربه‌هايى از سفيران . مشار 2 / 2485 ( چ سنگى بمبئى 1301 ق ) ؛ تبريز ، ملى 1 / 158 ( 2 نسخه ) ؛ تبريز ، دانشگاه ، تسبيحى 59 ؛ موزهء بريتانيا ، چاپى 37 . * رسالهء چين و ماچين . خطايى ، على اكبر - خطايىنامه . * رسالهء سالار جنگ : آبادى دهلى . از نواب درگاه قليخان - وقايع البدايع . * رسالهء سرحديه . افشار 1 / 17 ، 138 گفتار اقبال آشتيانى . ( - تحقيقات سرحديه ، بخش جغرافيا ) . * رسالهء سيد محمد . محمد بن احمد حسنى ( ن 1237 ق ) . سفرنامهء كردستان است . استورى 1 / 1150 . * ركن الاسفار . اديب شيرازى ، غلامحسين خان ، افضل الملك ( م 1348 ه ) . دنبالهء « سفرنامهء مازندران » ( - همين بخش ) اوست . اوضاع جغرافيايى و تاريخى مازندران در پايان روزگار قاجار را در بر دارد . نسخه‌ها 6 / 4001 ( 1 نسخه ) ؛ ملك 5 / 195 ؛ نشريه 6 / 623 . * رموز السياحه . از نجفقلى ميرزا پسر حسينقلى ميرزا پسر فتحعلى شاه قاجار ، كه همراه رضا قلى ميرزا نايب الاياله سفر مىكرده و يادداشت‌هاى سفر اين يكى را مىنگاشته است . سفر 51 - 1252 ه از عراق به دمشق و مصر و اروپا و در آن سرگذشت شاهزادگان قاجار و تحديد بلاد ايران و عراق عرب و سوريه و مصر و برخى از كشورهاى اروپا و ديدنىها را آورده است ( - وقايع وفات فتح على شاه ، بخش تاريخ ايران ) آغاز : رموز السياحه در بيان ممالك ايران و شام و فرنگستان و پاره‌اى از وقايع سلاطين و شاهزادگان . رموز سياحت و كنوز صناعت از فيض عنايت حضرت مبدع پاك و خالق افلاك . نسخه‌ها 6 / 4001 ( 4 نسخه ) ؛ استورى 1153 با ترجمهء انگليسى ؛ مشار 3 / 3022 بىنام نگارنده ؛ الهيات 1 / 68 ؛ دانشگاه 17 / 137 ، 142 ؛ فيلم‌ها 1 / 107 ( 2 نسخه ) ، 119 « سفرنامه » ؛ مجلس 2 / 493 ش 787 ، همانجا 21 / 121 « سفرنامه . . . » ؛ ملك 3 / 462 « سفرنامه . . . » ؛ ملى 1 / 81 . * روبنضون انگليسى . دانيال دفو . ترجمهء شايق ، عبد اللّه . مشار 2 / 2662 ( چ باكو . بىتا ) ، همانجا 2661 - 2662 پنج ترجمهء جدا از اين داستان . * روزنامه . لواسانى ، ميرزا محمد خان - مرآت الارض . * روزنامه . منشىباشى همدانى ، محمد على ملقب به فريد الملك . سفرنامهء خوزستان و هندوستان و اروپاى اوست ، از سه‌شنبهء 18 محرم 1315 تا 7 ج 1 / 1316 ق . از يادداشت‌هاى او برمىآيد كه « روزنامهء » او در چندين دفتر بوده ولى اكنون دو - سه دفتر آن در كتابخانهء آستان